Bài mới trên BÁO TỔ QUỐC

MIỀN KÝ ỨC MÀU XANH

Chúng ta, ai cũng có vùng ký ức thời tuổi nhỏ rất riêng của mình. Hôm qua, đọc một bài viết về khu Tân Định của ông Trần Đình Phước, tôi như được gặp lại người bạn thân thiết lâu ngày. Giống như mọi tình cảm chìm trong quá khứ lâu nay, bây giờ, được vỡ trào tung toé.

Chúng tôi ai nấy đã thành công dân trên đất nước Tự do, chúng tôi và con cái chúng tôi ai ấy cũng có công ăn việc làm . Dĩ nhiên, chúng tôi không nghĩ mình sẽ về VN sống sau này, ( tại sao lại về! ) Vì thế, những gì chúng tôi miệt mài làm 20 năm nay là vì cái tình đối với quê hương, đối với đồng bào. Có lần tôi nói với một nhà báo ” lề trái ” Chúng tôi vì không chịu đựng được khi nhìn thấy người dân đói khổ, bị ức hiếp. Và, nên nhớ là ” Chúng tôi không có nhiệm vụ phải làm những việc mà chúng tôi đang làm, nhưng làm là vì tình thương yêu dành cho đồng bào không may mắn ở trong nước “

Chúng tôi không được lợi lộc hay chấm mút gì khi làm những việc này, vì tiền bỏ ra là tiền túi chúng tôi – chẳng có chính phủ nào bỏ tiền ra giúp đâu.

Hãy biết trân trọng bất kỳ sự giúp đỡ nào, dù lớn, dù nhỏ, bởi đó là tấm lòng của người Việt hải ngoại dành cho người trong nước.
Nhớ nha !

 ( mà ở Mỹ gọi là đi cày ), có khi vừa lái xe vừa ăn, vừa uống..Có khi phải làm luôn cuối tuần để có thêm tiền âm thầm gửi về giúp đỡ những ngươi thân và những người đang tranh đấu trong nước. Chúng tôi đi shopping hay đi chợ là tiết kiệm từng đồng, ráng chờ đợi giảm giá mới mua, nhưng khi gửi về VN thì gửi bạc trăm, có khi cả bạc ngàn..

Ngoài ra, chúng tôi cũng bỏ công, bỏ sức, móc tiền túi, có khi đi khắp nơi, đi liên tục, nhiều lần chúng tôi phải lái xe trong đêm, băng qua tuyết giá trơn trợt, băng dưới mưa bão đến chỗ này, chỗ nọ để vận động cho nỗi uất nghẹn của những người trong nước được Quốc tế nghe thấy mà giang tay.

Chúng tôi còn mở các Đài Phát thanh, phải trả đủ loại tiền ( dĩ nhiên cũng là tiền túi ) nói ra rả 24/24 tuần 7 ngày mà không hề có thù lao dù là 25 xu để nói giùm những tiếng nói bị bóp họng trong nước.

Phần đông chúng tôi giờ cũng già, lãnh hưu trí ba cọc ba đồng, nhưng bất cứ khi nào VN cần là chúng tôi trút túi để sẻ chia.

Một vé Đại Nhạc hội 40 đồng không dám mua ( nếu có, thì cũng do cùng góp một bàn tay gây qũy ) gửi về cứu trợ.

Ấy là chưa kể những gian nan ” ăn cơm nhà vác ngà voi ” làm dâu ngàn họ, có khi bị thiên hạ chửi tối tăm mặt mũi …nhiều lúc tự vấn ” Sao không mắt lấp tai ngơ ” cho khoẻ thân mình. !

Ấy là chưa kể những lần Hội đoàn này, tổ chức nọ gây quỹ là chúng tôi phải lo trước cả hàng tháng trước, chúng tôi phải tự tay cũng làm từ việc nặng đến việc tỉ mỉ từ A tới Z mà vẫn không nề mệt nhọc, lòng cứ hân hoan vì việc nghĩa, viêc tình.

Những việc như thế có phải là tranh đấu không ?

Chúng tôi ai nấy đã thành công dân trên đất nước Tự do, chúng tôi và con cái chúng tôi ai ấy cũng có công ăn việc làm . Dĩ nhiên, chúng tôi không nghĩ mình sẽ về VN sống sau này, ( tại sao lại về! ) Vì thế, những gì chúng tôi miệt mài làm 20 năm nay là vì cái tình đối với quê hương, đối với đồng bào. Có lần tôi nói với một nhà báo ” lề trái ” Chúng tôi vì không chịu đựng được khi nhìn thấy người dân đói khổ, bị ức hiếp. Và, nên nhớ là ” Chúng tôi không có nhiệm vụ phải làm những việc mà chúng tôi đang làm, nhưng làm là vì tình thương yêu dành cho đồng bào không may mắn ở trong nước “

Chúng tôi không được lợi lộc hay chấm mút gì khi làm những việc này, vì tiền bỏ ra là tiền túi chúng tôi – chẳng có chính phủ nào bỏ tiền ra giúp đâu.

Hãy biết trân trọng bất kỳ sự giúp đỡ nào, dù lớn, dù nhỏ, bởi đó là tấm lòng của người Việt hải ngoại dành cho người trong nước.
Nhớ nha !

Những dòng chữ của ông Phước còn dẫn tôi lội sâu vào vùng trẻ thơ – tuy có lúc rõ nét, có khi mơ hồ, và, xúi tôi ngồi lại ghi xuống những kỷ niệm trong trí nhớ thật mỏng manh nhỏ nhoi của mình.

Lúc đó tôi còn bé lắm, học ở nội trú và mỗi cuối tuần được đón về nhà ngoại. Nhà của ngoại là một nếp nhà cũ kỹ, mái ngói, bệ vệ, nằm ngay chính giữa một con ngõ cụt rộng rãi trên đường Nguyễn Đình Chiểu như lọt thỏm trong những ngôi nhà cao tầng hiện đại chung quanh.

Ngay đầu đường trong này đi ra là nhà của ông Họa sĩ Đinh Cường. Lúc đó ông chưa nổi tiếng và có chút liên hệ họ hàng gì đó, vì ông gọi ngoại tôi là Chú. Tôi còn nhớ cách nhà ông Cường vài căn là một tiệm phở, tuy hoàn toàn không nhớ tên, nhưng tôi lại nhớ nơi đó trang trí nhiều chậu dừa kiểng – họ đặt tràn ra ngoài hành lang sát mí với Sài Gòn Ấn Quán.

Đứng trước nhà ông Đinh Cường, ngó xéo về hướng chợ Tân Định, bên kia đường là trường Tiểu học Đồ Chiểu với cánh cổng nặng nề  thường xuyên đóng kín mít. Tôi chỉ học ở nơi  này vài năm, lại nữa trí nhớ một đứa con nít thường là chắp vá, nhưng không hiểu sao tôi lại đặc biệt nhớ ngôi trường này, cho nên mỗi lần nhớ lại, tôi dường như vẫn còn ngửi được mùi lá nồng nàn của hàng Điệp già cỗi phủ um bóng mát dọc theo lối đi trong khoảng sân rộng trước những cửa lớp. Và, hình như mười đầu ngón tay tôi có được cảm giác như đang sờ vết nham nhám của những băng ghế bằng xi măng đặt rải rác trước hành lang.

Cổng phụ của trường nằm ngay góc, chỗ đó là con ngõ nhỏ rải rác những ngôi nhà còn nguyên khoảng sân yên tĩnh với vòm cây bông giấy dầy đặc những chùm hoa bung ra những cánh nhỏ lá thuôn màu hồng ngát.

Tan học, nếu đi con đường Hai Bà Trưng để về nhà,  tôi sẽ đi ngang rạp chiếu bóng thường trực Kinh Thành giăng đầy những áp phích film ca múa Ấn Độ với đầu mấy con rắn đang phùng mang bên các cô đẹp mê hồn giông giống như khuôn mặt Phật bà Quan Âm. Nếu dừng lại, nhìn vào, sẽ thấy hai bên cửa rạp là dãy vách dán đầy quảng cáo, nơi đó có hàng song sắt láng bóng thấp lè tè là chỗ tôi đu tòn ten trong lúc chờ ông cậu mua vé hay đang quẩn quanh tán gẫu với bạn bè.

 Từ rạp Kinh Thanh đi bộ thêm một đổi, gần đến chỗ ngã ba bị uốn cong góc nhà đèn, đường Bà Lê Chân cắt ngang Hai Bà Trưng đổ vào Nguyễn Đình Chiểu, nơi đó ngày xưa có trạm xe ô-tô-buýt cắm trước mặt vài tiệm trồng răng của người Hoa có trưng mấy tấm hình hàm răng to ưỡn. Kế đó, tôi còn nhớ một tiệm bán cơm thố với món thịt ba rọi kho mắm ruốc ( ? ) sóng sánh màu tím. Vừa băng qua đường, cũng dọc theo đường Hai Bà Trưng là dãy tiệm bán cà phê như nhà văn Trương Đạm Thủy tả : ” Mặc dù sách phong thủy Tàu thường khuyên không nên cất nhà ở ngã ba, ngã tư đường vì dễ bị nạn xui xẻo nhưng các chú Xường, chú Hía, A Hoành, A Koón… thì đều chọn các nơi nầy làm chỗ kinh doanh. Tuy Sàigòn, Chợlớn, Gia Định, Phú Nhuận, Đa Kao có hàng trăm tiệm cà phê, hủ tíu Tàu nhưng nhìn chung chúng đều có một “mô – típ – made in China” khá giống nhau, tức là quán nào ở phía trước cửa cũng có một xe nấu hủ tíu được làm bằng gỗ thiết kế một cách cầu kỳ. Phần trên của xe được trang trí bằng những tấm kính tráng thủy vẽ những nhân vật Quan Công, Lưu Bị, Triệu Tử Long, Trương Phi trong truyện Tam Quốc Chí khá vui mắt.

Bên trong quán hoặc xếp bàn tròn hoặc vuông. Khách vừa vào trong gọi “cá phé”, song mấy tay phổ ky vẫn bưng ra một mâm nào bánh bao, xíu mại, há cảo, dà chá quải đặt trên bàn. Khách dùng hay không cũng chẳng sao “pà – con – mà!”

Hồi đó không có nhiều tiệm cà phê fin kiểu “cái nồi ngồi trên cái cốc” như bây giờ mà chỉ có cà phê Tàu. Vì thế uống cà phê Tàu phải có một phong cách riêng.

Cà phê được mang ra dân ‘sành điệu” hồi đó ngồi chân dưới chân trên, sau khi khuấy nhẹ cho tan đường bèn đổ ly cà phê ra cái đĩa đặt phía dưới. Chưa uống vội, khách chậm rãi mồi điếu thuốc rít vài hơi để chờ cà phê nguội xong rồi nhón lấy cái dĩa đưa lên miệng vừa thổi vừa húp…”…..(ngưng trích).

 Sáng nào được ông ngoại dẫn ra quán café, dù chỉ là con nhóc, tôi cũng bày đặt giống ông ngoại, đòi, đổ café sữa ra dĩa cũng húp xì xụp bắt chước y chang.

Đi lang thang lên một chút là gặp tiệm thuốc bắc Kim Tân (hình như có trưng hình ông lực sĩ thật lớn giơ bắp tay cuồn cuộn?) Tiếp đó là những tiệm tạp hoá, tiệm thuốc bán na ná nhau… Dọc lên một đỗi sẽ gặp nhà thờ Tân Định với kiến trúc cầu kỳ đầy nghệ thuật như những mũi tên bay vút lên bầu trời.

Một trong những bài viết về Tân Định, ông Trần Đình Phước có nhắc đến tiệm chụp hình Luyến khiến tôi nhớ lúc còn ở nhà ngoại, có lần cậu đưa tôi ra Luyến chụp hình, tấm con bé làm duyên chống tay nơi cằm được chủ tiệm dành làm hình mẫu. Sau này khi tôi lớn hơn một chút, trở về thăm lại Tân Định, ghé vào đây chụp thêm tấm nữa, cũng không ngờ tấm hình đó lại may mắn được chủ tiệm đặt tại một chỗ, mà bất cứ khách bộ hành nào nhìn vào cũng thấy con bé mặc áo sơ mi sọc, tay ôm cây vợt đánh vũ cầu cười duyên suốt nhiều năm dài. Kế bên Luyến là phòng làm răng,  mà, chị Liên con cô Năm tôi có thời làm đây – Chị thấy tôi có cái răng lòi sỉ mà cứ bị chọc quê, nên hào hứng áp giải tôi đến đây để nhờ ông Nha sĩ bứng gốc.

Ngay góc chợ Tân Định, đầu đường Trần văn Thạch, buổi chiều là khu bán nước Sâm Bổ Lượng, đối diện có mấy gian hàng chả quế thơm nứt mũi, đi một khoảng còn gặp thêm một rạp chiếu bóng Mô Đẹc chuyên chiếu những phim Âu Mỹ. Sẵn đà, nếu sử dụng xe gắn máy, phóng tay ga là ra tới ngã ba, quẹo tay mặt trên đường Trần Quang Khải, phóng vút một hồi, đụng Đa Kao, quẹo mặt cái, là gặp ngay tiệm bán chè đậu xanh, thạch Hiển Khánh cũng nằm phía tay mặt.

 Tắp vô Hiển Khánh, dắt xe lên lề, ngó mắt qua tiệm kế bên là thấy ngay hình cô ca sĩ Thanh Thúy có mái tóc dài và bàn tay đẹp đậm đuột. Ngoáy cổ qua bên kia đường là tiệm guốc cao gót Đa Kao. Và nếu nhón lên một chút là vào con đường Nguyễn Phi Khanh hẹp té, hầu như toàn dân Bắc Kỳ di cư chuyên làm ô mai bán cho lũ học trò con gái.

Viết bài này không nhắc tới những buổi tối được ở nhà, sau khi học bài xong, thế nào ông cậu cũng chở tôi trên chiếc xe đạp đua bằng nhôm thật hách vừa huýt gió điệu nhạc Cerisier Rose Et Pommier Blanc réo rắc vui nhộn, vừa đạp chiếc xe phóng vun vút một vòng từ nhà ra Hai Bà Trưng, rẽ qua Đinh Tiên Hoàng ghé tiệm bánh mua Paté Chaud (lúc đó góc bưu điện SàiGòn chưa bán loại bánh này) rồi trực chỉ bến tàu vừa hóng gió vừa nhâm nhi tận tình cho hết mấy cái bánh rồi tà tà đạp về.

1.JPEG

Khi Cậu có chút tiền còm, hào sảng hơn thì chở con bé ra Chợ Cũ ăn cháo cá, uống Bireleys rồi đạp chậm một vòng chợ Bến Thành để con bé nhìn nghiêng nhìn ngữa, chỉ trỏ cười nói lung tung một hồi rồi chiếc xe vun vút  về với điệu nhạc trong miệng cùng màn đêm mát rượi êm ả của một thuở thanh bình.

Bây giờ, cậu tôi – mất rồi. Ông ngoại dĩ nhiên không còn.  Tôi cũng đang rơi vào tuổi đủ già. Ngẫm lại, một vòng cuộc đời, như chớp mắt, có khi còn nhanh hơn chớp mắt. Nhiều lúc một mình, lòng ngổn ngang xúc cảm với những kỷ niệm đứt đoạn, lan man…

1

…Tuy còn nhỏ, nhưng lúc đó tôi còn nhớ vào khoảng năm 1963-64, gì đó, trong nhà tôi đột nhiên u ám, khi ông Ngoại buồn hẳn đi. Sau ít tháng, một quyết định của ông Ngoại làm cả nhà rụng rời khi dời bỏ chổ yên ấm, chuyển luôn cái sạp bán vải Đức Lộc đông khách trong chợ Tân Định danh giá xuống Mộc Hoá – một tỉnh lỵ heo hút buồn ngắt ven biên giới!

Để rồi cho đến hôm nay, khi tôi đã trải nghiệm qua bao thăng trầm. Chứng kiến bao cảnh bể dâu. Là nhân chứng của bao nhiêu trò đen trắng. Cũng không ít lần phẫn uất trước những kẻ muối mặt, thời cơ, biển lận, láo khoét. Tôi mới hiểu sự lựa chọn của ông Ngoại, khi Ngoại thể hiện lẫm liệt một nhân cách can đảm quay lưng, giả ngơ, làm điếc trước những kẻ theo đóm ăn tàn, trước những trò xâu xé bẩn thỉu của các đồng sự của mình!!…

Có người nói, kỷ niệm như những bọt sà bông tuy đầy màu sắc lóng lánh nhưng dễ vỡ. Và, tất cả rồi sẽ xoá nhoà đi không còn lưu lại một dấu vết nào.

Tôi đang cố không tin điều này.

( * ) Người viết lúc đó còn bé quá, trong trí nhớ chắc chắn có lẫn lộn vài chi tiết. Mong thứ lỗi.

( * ) vùng Tân Định xưa.

( * ) trong tấm hình số 3, chợ Tân Định có thấy bảng hiệu vải của bà Ngoại.

Quảng cáo/Rao vặt

3 Comments on MIỀN KÝ ỨC MÀU XANH

  1. Đất nước chúng tôi đang bình yên, ấm no, hạnh phúc rồi khỏi cần các ông thương, hãy thương lấy cái thân minh đi, nửa đời người rồi vẫn ở nơi đất khách quê người, mồ mả ông bà giờ không thắp nổi nén hương thử hỏi xem các ông đã trọn đạo hiếu chưa, mà tính chuyện quốc gia.

    Like

  2. Nghe gì miệng cái thằng cả chục năm chưa đặt chân vào Việt Nam, giờ mà thả giữa đường phố Sài Gòn còn không biết đường mà đi chơ mà cái miệng lúc nào cũng quốc hận, quốc hận mà nhà mình lại không biết đường đi mới hay chứ.

    Like

  3. “Chúng tôi ai nấy đã thành công dân trên đất nước Tự do, chúng tôi và con cái chúng tôi ai ấy cũng có công ăn việc làm” đời bố mẹ làm phản động rồi chắc định hướng dẫn cho cả con nữa là tròn cả nhà làm phản động đây.

    Like

Góp ý, Thảo luận

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: